Leczenie przyczyn trądziku

Między fizjologią a psychologią

Trądzik to przewlekły stan zapalny skóry. W przypadku najbardziej znanej postaci, czyli trądziku młodzieńczego, szacuje się, że dotyka on 80% dojrzewającej młodzieży na całym świecie. Wprawdzie najważniejszą przyczyną jego powstawania jest zwiększona ilość wydzielanego łoju i zatkanie por skóry, to jednak istotną rolę odgrywa także dieta, stres i miesiączkowanie (u dziewcząt). Z tego powodu sposoby usuwania trądziku można podzielić na dwie wstępne kategorie: ograniczające czynniki fizjologiczne i ograniczające czynniki psychologiczne.

Każdy, kto choć trochę orientuje się w temacie, wie jednak, że podział taki jest nieco sztuczny. Młodzież z reguły przejawia większą podatność emocjonalną na rozgrywające się wokół niej wydarzenia, ale jest to związane z przemianami fizjologicznymi zachodzącymi w młodych organizmach. Nagły wybuch aktywności hormonalnej zwiększa jednocześnie poziom stresu. Niekorzystne zjawiska zdrowotne są także odbierane bardzo emocjonalnie, a szczególnie wtedy, gdy dotyczą wyglądu zewnętrznego i estetyki. Z tego powodu skuteczne sposoby usuwania trądziku na poziomie fizjologicznym, jednocześnie obniżają napięcie psychiczne. Jednocześnie tzw. psychologiczne sposoby usuwania trądziku mogą pomóc w leczeniu na poziomie fizjologicznym. Należy przy tym pamiętać, że na nic nie zdadzą się zapewnienia, że trądzik jest rzeczą przemijającą i nie trzeba się martwić chwilowym pogorszeniem wyglądu.

Medyczne sposoby usuwania trądziku

Nieco inny, a bardziej przydatny w praktyce podział wyróżnia medyczne sposoby usuwania trądziku i kosmetyczne sposoby usuwania trądziku. Podział ten jest bardzo prosty. Wiadomo, że w ostrych przypadkach trzeba zwrócić się o pomoc do lekarza, a przy łagodnym przebiegu można skorzystać z pomocy kosmetyczki lub zakupić specjalne kosmetyki do samodzielnego stosowania.

Proponowane przez lekarza sposoby usuwania trądziku, to najczęściej antybiotyki oraz retinoidy. Obie te substancje w zależności od potrzeb podaje się miejscowo w postaci maści lub doustnie pod postacią tabletek.

Wprawdzie w USA testuje się już także nowe sposoby usuwania trądziku, które zapewne niedługo dotrą do naszych gabinetów dermatologicznych, jednak póki co wymienione tutaj sposoby usuwania trądziku stanowią ciągle jeszcze podstawę kuracji. Nie są to metody złe. Problemem, jak się z nimi wiąże jest fakt, iż wywołać mogą dość sporo skutków ubocznych. Już od dawna toczy się debata na temat szerokiego wykorzystania w medycynie antybiotyków. Coraz częściej słyszy się, ze cena jaką płacimy naszym zdrowiem jest niewspółmierna do uzyskiwanych korzyści. Być może jest to opinia nazbyt przesadna, ale na pewno antybiotyki wywołują pewne skutki uboczne.

Natomiast inne sposoby usuwania trądziku, a zwłaszcza powszechne w tym zakresie reitinoidy pozostawiają sporo wątpliwości. Z jednej strony efekty są zwykle bardzo dobre, ale najnowsze badania wykazują, że retinoidy mogą w pewnych warunkach doprowadzić nawet do zmian w sekwencji DNA.

Kosmetyczne sposoby usuwania trądziku

Natomiast kosmetyczne sposoby usuwania trądziku mogą być stosowane jako wsparcie leczenia lub też stanowić wystarczający czynnik zwalczający chorobę. W przypadku łagodnego przebiegu kosmetyczne sposoby usuwania trądziku wydają się wystarczające. Kłopot w tym, że często trudno jest samodzielnie ocenić, czy choroba wymaga interwencji lekarza, czy też nie. Z tego powodu wydaje się bezpieczne założenie, że niezależnie od tego co myślimy, warto udać się na konsultacje do dermatologa. To rozwieje wszelkie wątpliwości.

Sposoby usuwania trądziku jakie może zaoferować nam kosmetyczka to przede wszystkim łagodne pilingi, które nie tylko oczyszczają skórę, ale również częściowo odtykają zatkane pory. W domu musimy zwrócić uwagę na pielęgnację ciała. Trzeba się stosunkowo częściej myć, jednak wymagane są raczej delikatne mydła dla dzieci niż mydła perfumowane. Pewną ulgę może przynieść stosowanie mydła siarkowego. Nie zapominajmy o doborze odzieży, a zwłaszcza bielizny. Nie może ona powodować dodatkowych podrażnień i dobrze byłoby, gdy była zrobiona z materiałów wchłaniających pot i wilgoć.

Jako sposoby usuwania trądziku podaje się często niektóre kosmetyki produkowane w tym celu. Należą do nich płyny do pielęgnacji twarzy oraz specjalne kremy. Nie wolno natomiast stosować tłustych maści, gdyż w tym wypadku skóra jest już i tak przetłuszczona.

Dość często podaje się jako sposoby usuwania trądziku ograniczenie wysiłku fizycznego. Jest w tym stwierdzeniu sporo racji, gdyż jak wiadomo wysiłek często powoduje nadmierne pocenie się, a to może doprowadzić do nasilenia się zmian trądzikowych. Czy jednak jest to właściwa droga? Ruch, ćwiczenia fizyczne i praca (zwłaszcza na świeżym powietrzu) przyczyniają się do rozwoju zdolności motorycznych i poprawiają stan zdrowia. Ukształtowanie zdolności motorycznych w młodym wieku przekłada się na jakość całego późniejszego życia. Z czasem trądzik przeminie, a nawyki do siedzącego trybu życia pozostaną. Jest to szczególnie niebezpieczne w świecie komputerów i samochodów. Z tego powodu takie zapobiegawcze sposoby usuwania trądziku nie wydają się rozsądne. Lepiej po prostu dbać o częste mycie i zmiany bielizny.

5,0_S

Brak jednoznacznych wyników badań

Zmiany skórne, które są powszechnie określane jako trądzik nie są tylko i wyłącznie problemem wieku dorastania. Włączy z tym schorzeniem wiele kobiet, które już dawno okres dojrzewania mają za sobą.

Od kilku lat lekarze poważnie zastanawiają się nad tym, co sprawia, iż nagle trądzik dotyka aż tylu osób. Interesujący jest też fakt, że poza okresem dojrzewania więcej kłopotów mają z nim kobiety niż mężczyźni. W internecie lub nawet w fachowych pismach medycznych, możemy przeczytać wiele artykułów, które starają się naświetlić przyczyny powodujące trądzik. Czasem, zwłaszcza w artykułach pisanych przez amatorów występują jednoznaczne stwierdzenia dotyczące etiologii tego schorzenia. Tak naprawdę nie ma jak do tej pory zgody, co do tego, co tak naprawdę wywołuje trądzik.

O co chodzi z tą dietą?

Odkryto, że w jakimś stopniu dieta wpływa na trądzik. Jednak wyniki nie są jednoznaczne. Zapewne chodzi tu bardziej o reakcję hormonalna organizmu na pewne pokarmy niż sam bezpośredni wpływ niektórych produktów żywnościowych. Już sam fakt, że mężczyźni rzadziej narzekają na trądzik, a przynajmniej tak jest wtedy, gdy skończy się okres dojrzewania nasunął naukowcom myśl, że być może testosteron pełni w tym wypadku jakąś funkcję ochronną.

Niełatwo zrozumieć złożoność reakcji mikrobiologicznych zachodzących w naszym organizmie. By dalej prowadzić rozważania na temat tego co wywołuje trądzik, a więc czego należy unikać, trzeba w tym miejscu naświetlić problem choć będzie to musiało być przeprowadzone w sposób uproszczony. Wprawdzie można się ograniczyć do stwierdzania, że to dieta ma wpływ na trądzik, ale szybko okaże się, że te pokarmy, które u jednych wywołują trądzik lub powodują jego nasilenie, na innych nie mają żadnego wpływu. Sprawa jest więc bardziej złożona.

Nasze organizmy nie reagują tak samo na pewne pokarmy. Różnice występują zarówno ze względu na płeć, jak i na wiek. Podstawowym wyznacznikiem jest w tym wypadku stężenie niektórych hormonów w organizmie. To one wywołują procesy wzrostu i wszelkie przemiany. Największe stężenie pojawia się jak wiadomo w okresie dojrzewania. W tym czasie trądzik pojawia się dlatego, iż organizm początkowo „nie radzi sobie” z nadmiarem hormonów. Jest wiec w zasadzie niezależny od płci. W tym wieku prawie wszystko jest przetwarzane na budulec i energię. Nie znaczy to, że można rezygnować z diety. Ważna jest wysoka podaż białka i innych potrzebnych składników. Nieraz jednak widziałem, jak wiotka dorastająca dziewczyna potrafiła zjeść więcej niż jej ciężko pracujący fizycznie ojciec. Nadmierne tycie nastolatków nie jest wynikiem pochłaniania dużych ilości kalorii, lecz tego, że pokarmy są sztucznie ulepszane. Takich problemów nie było w moim pokoleniu, choć jedliśmy znacznie więcej. To jednak osobny temat, choć z drugiej strony nie można wykluczyć, że na trądzik ma wpływ właśnie przeładowanie żywności ulepszaczami i dodawanie do wszystkie soi. Soja jest odpowiedzialna w dużym stopniu za zaburzenia gospodarki hormonalnej. Nie ma, jak na razie badań na ten temat lub są one wyciszane, ale warto się nad tym zastanowić i być może odstawienie produktów sojowych (to także niestety większość wędlin) spowoduje, że trądzik zmniejszy swoją aktywność. Bardzo zachęcam do takiego eksperymentu dietetycznego. Jest on niegroźny dla zdrowia, a być może nawet zbawienny!

W młodym wieku wytwarzana jest większa ilość DHEA, a dzięki temu tryska się energią i spala więcej kalorii. To też powoduje, że pokarmy nie mają na młodych ludzi tak dużego wpływu. O wiele łatwiej przytyć później, gdy spada aktywność hormonalna. Wówczas okazuje się, że o poziomie pewnych hormonów decyduje to co jemy. Na wydzielanie estrogenu ma wpływ owa nieszczęsna soja oraz rośliny strączkowe. Zbyt mało tłuszczów w diecie kobiety spowoduje silne wahania hormonalne, a co za tym idzie w pewnych przypadkach może pojawić się trądzik. Słodycze to kolejna pułapka. Osobiście nie sądzę, by sama naturalna czekolada wywoływała trądzik, jak to się powszechnie uważa. Sprawdźcie jednak etykiety waszych czekolad. Jest tam szkodliwa etylowanilina, która faktycznie może być odpowiedzialna za trądzik i rożne alergie. To tylko jedne z wielu „zdrowych dodatków” jakimi raczy nas przemysł spożywczy.

Tu częściowo znajduje się odpowiedź na pytanie, dlaczego u jednych dieta ma wpływ na trądzik, a u innych nie. Dużo bowiem zależy od tego jakiej produkcji pokarmy się je. Jednak w powszechnym zamęcie dietetycznym trudno jednoznacznie wskazać pokarmy odpowiedzialne za trądzik i zaburzenia hormonalne. Producenci są wprawdzie zobowiązani do umieszczania informacji o składzie swoich produktów na ich etykietach, ale gdy stężenie danego składnika jest dość niskie, nie muszą tego robić! Z tego faktu nie zadajemy sobie często sprawy.

Wspomniałem, że istnieje teoria według której testosteron pełni rolę ochronną i dlatego mężczyzn rzadziej dotyka trądzik. Oczywiście nadmiar soi i innych dodatków oraz brak wystarczającej ilości aminokwasów i minerałów sprawia, że spada poziom testosteronu i dlatego mimo wszystko niektórych panów dręczy trądzik. To jak na razie jedynie hipoteza. Nawet jeśli zostanie potwierdzona niespecjalnie pomoże paniom. Być może jednak poprawa ich równowagi hormonalnej także zmniejszy ilość zachorowań na trądzik pośród kobiet.

5,3_S

Skąpa ilość potwierdzonych informacji

Idąc tropem, jaki wskazuje większość dostępnych źródeł, trzeba uznać, że trądzik różowaty dotyka głównie osób w wieku dojrzałym. Te same źródła podają granicę wiekową 35-50 lat. Oczywiście jest to granica umowna i przybliżona, trądzik różowaty może pojawić się też wcześniej lub później. Jeśli jednak dochodzi do odstępstw od tej powszechnie przyjętej reguły, to zwykle mamy do czynienia raczej z wiekiem wcześniejszym niż późniejszym.

Do tej pory badania nad etiologią zjawiska nie dały zadowalających efektów. Nie wiadomo, czy trądzik różowaty powstaje na bazie zaburzeń krążeniowych, czy też raczej metabolicznych. Pewną rolę mogą tu również odgrywać hormony.

Na pewno jest to chorobą naczyniowa, którą również określa się jako nerwica naczyniową. Dla większości laików nerwica będzie się kojarzyła z przypadłością psychiczną, co w tym wypadku może aż tak bardzo nie odbiegać od prawdy. Niektórzy badacze skłaniają się nawet do tezy, iż trądzik różowaty ma podłoże psychosomatyczne.

Akupunktura na trądzik różowaty?

Ten fakt doprowadził do powstania szeregu terapii eksperymentalnych. Próbuje się leczyć trądzik różowaty także akupunkturą. Wobec takich metod większość lekarzy pozostaje jednak dość sceptyczna. Nie da się ukryć, że choć od dłuższego czasu akupunktura znalazła już niejako pewne uznanie w świecie medycznym to pomysł, by leczyć za jej pomocą trądzik różowaty wydaje się nieco ekscentryczny. Nie ma też odpowiedniej liczby danych, by móc z całą pewnością potwierdzić jej skuteczność w tym wypadku lub też przeciwnie, uznać, że jest nieskuteczna.

Pomysł, aby leczyć trądzik różowaty tą metodą, wziął się zapewne z nadmiaru optymizmu samym adeptów tej sztuki, którzy skłonni są przypuszczać, że mogą wyleczyć każdą chorobę. Prowadzi to siłę rzeczy do pewnych nadużyć i dyskredytuje akupunkturę jako taką, choć realnie może ona dawać pewne korzyści zdrowotne.

Nie można przy tym zapominać, że trądzik różowaty jest nie tylko dość uciążliwy, jak i trudny w leczeniu. Terapia trwa zwykle dość długo. Nie jest wprawdzie nieuleczalny, ale w czasie kuracji chory może stracić cierpliwość i zwrócić się w kierunku alternatywnych rozwiązań. Gdyby prawdą było, że trądzik różowaty ma tylko i wyłącznie podłoże psychosomatyczne, to nie ulega wątpliwości, że leczenie za pomocą igieł miałoby pewien sens. Niestety takiej pewności nie mamy. Oznacza to, że jeśli jest inaczej, rezygnacja z kuracji dermatologicznej i oddanie się w ręce przedstawicieli medycyny alternatywnej, może nie wyjść pacjentowi na dobre.

Próby z fizjoterapią

W ramach leczenia eksperymentalnego podejmowano również próby bardziej naukowe. Jedną z nich było zastosowanie fizjoterapii, czyli oddziaływania na skórę za pomocą prądów o dość niskim natężeniu. Takie działania miały na celu poprawę krążenia, która w dłuższej perspektywie czasu mogła skutecznie wyeliminować trądzik różowaty.

Mimo bardziej naukowego podejścia, mamy w istocie sytuację podobną jak w przypadku stosowania akupunktury. Metody leczenia prądem elektrycznym mają długą historię i niewątpliwie odniesiono znaczne sukcesy w kuracji niektórych schorzeń. Nie są to jednak na tyle spektakularne wyniki, by można jednoznacznie uznać tę metodę za główny czynnik leczniczy. Raczej należałoby ją traktować pomocniczo. Na pewno nie zaszkodzi na trądzik różowaty, ale też nie wyleczy go zupełnie. Trzeba także podejść do tego zjawiska bardzo ostrożnie.

Raczej nie należy się spodziewać, że dermatolog zaleci taką terapię na trądzik różowaty. Wykorzystuje się ją najczęściej przy schorzeniach neurologicznych i prawdopodobnie na tym wyczerpuje się jej rola.

Pozostają sprawdzone metody

Opisałem dwie metody eksperymentalne, którymi próbowano leczyć trądzik różowaty. W praktyce takich metod jest więcej, ale nie piszę o nich z tego prostego względu, że ich założenia są całkowicie absurdalne. Nigdy nie będzie brakowało szarlatanów i ludzi twierdzących, że potrafią wyleczyć każdą istniejącą chorobę. Skoro każdą, to pewnie także trądzik różowaty. Niektórzy robią to z osobistym przekonaniem posiadanych zdolności i misji, a inni po prostu dla pieniędzy.

Natomiast opisane metody mogły dawać pewną realną nadzieję, jednak mimo wszystko się nie sprawdziły. Lekarze pozostają więc przy leczeniu za pomocą antybiotyków i retinoidów oraz wspomaganiem niektórymi witaminami.

Doświadczenie pokazuje, że również niektóre kremy stworzone w oparciu o zaawansowaną technologię, jak choćby Trioxil, które mają na celu zwalczać ogólnie trądzik, mogą w pewnym stopniu przyczynić się do tego, by trądzik różowaty został wyleczony szybciej i skuteczniej. Napisałem, że w pewnym stopniu, bo wszystko zależy od etapu choroby i indywidualnych zdolności regeneracyjnych.

4,72_S

Trądzik to problem około 85-procentowej populacji mieszkającej w Polsce. Choć dolegliwość ta nie jest poważną chorobą, zdecydowanie może utrudnić życie towarzyskie i stać się przyczyną kompleksów. Na szczęście leczenie trądziku nie jest już takie trudne jak kiedyś. Istnieje wiele sposobów na pozbycie się tego uporczywego problemu – począwszy od domowych sposobów, a skończywszy na specjalnych kosmetykach przeznaczonych do walki z wykwitami skórnymi.

Jak leczyć trądzik?

W jaki sposób można pozbyć się trądziku? Odpowiedź na to pytanie chciałoby poznać szerokie grono nastolatków, którzy borykają się z tym problemem. Wystarczy zapytać swojej mamy lub babci, czy istnieją skuteczne domowe sposoby na usunięcie trądziku. One na pewno wiedzą, jak poradzić sobie z trądzikiem (z lepszym lub gorszym skutkiem). Można też zaopatrzyć się w różnego rodzaju dermokosmetyki, których na rynku jest obecnie mnóstwo. W cięższych trądzikowych przypadkach najlepiej jednak udać się do dermatologa, który zaleci kurację antybiotykową i wypisze receptę. Osoby z bardziej zasobniejszym portfelem mogą wybrać się do salonu kosmetycznego, by skorzystać z nowoczesnych zabiegów, które przyczyniają się do wyeliminowania trądziku i pozbycia się potrądzikowych blizn.

Domowe sposoby na trądzik

Jak już wyżej wspomniałam – można zapytać mamy lub babci, w jaki sposób można zwalczyć trądzik, mając do dyspozycji na przykład drożdże, cebule, ogórek czy cytrynę. No właśnie, co można z tymi produktami zrobić?

Zajmijmy się drożdżami, ponieważ okazuje się, że z nich mamy najwięcej pożytku. Drożdże słyną ze swoich wybielających i złuszczających właściwości. Dlatego tak chętnie stosowane są przez osoby mające do czynienia z trądzikową cerą. Z drożdży można przygotować zarówno maseczkę, jak i specjalny napój. W pierwszym wariancie potrzebujemy około 20 dag drożdży oraz niewielką ilość przegotowanej wody. Drożdże należy rozpuścić w wodzie w taki sposób, żeby powstała „papka”, którą po lekkim ostudzeniu nakładamy na twarz i trzymamy przez około 20 minut, po czym zmywamy. Taką maseczkę można stosować raz w tygodniu. Przepis na napój wygląda tak: niewielką ilość drożdży należy rozpuścić w ciepłym mleku i pić raz dziennie. Warto dodać, że kuracja drożdżowa przyniesie efekty, jeśli korzystamy z niej systematycznie.

Co zrobić z cebulą? Warzywo to jest środkiem, który działa na trądzik miejscowo. Połówkę cebuli należy nałożyć na miejsca objęte trądzikiem. Najlepiej zabieg taki wykonać przed pójściem spać, ponieważ dobroczynne działanie cebuli ujawnia się po kilku godzinach.

Z ogórka lub cytryny można przygotować toniki oczyszczające cerę trądzikową. Ogórka należy zetrzeć na tarce (nie należy odsączać soku), a z cytryny wycisnąć sok. Do obu specyfików należy dolać przegotowaną wodę, a następnie maczać wacik i przemywać twarz.

Skuteczna może okazać się również maseczka z aspiryny, której zadanie polega na rozjaśniani i zmniejszaniu łojotoku. Jak przygotować taką maseczkę? Wystarczy, że 5 tabletek aspiryny rozpuścimy w przegotowanej wodzie (jedna łyżeczka), a następnie dodamy jedną jogurtu naturalnego. Taką „papkę” pozostawiamy na twarzy przez około dwadzieścia minut.

Kosmetyki na trądzik

Wspomniałam również, że nie tylko domowe sposoby będą pomocne w walce z trądzikiem. Rynek farmaceutyczny i kosmetyczny oferuje osobom borykającym się z trądzikową cerą szereg dermokosmetyków. Specyfiki takie można dostać najczęściej bez recepty, aczkolwiek zdarzają się i takie, które jej wymagają.

Bez recepty dostaniemy wszelkiego rodzaju kosmetyki, które zawierają w swoim składzie nadtlenek benzoilu. Jest to substancja, która należy do jednych z najbardziej skutecznych w leczeniu trądziku. Wykazuje właściwości utleniające, keratolityczne oraz komediolityczne. Dzięki temu redukuje beztlenowe środowisko korzystne do rozwoju bakterii wywołujących trądzik, zmniejsza łojotok oraz eliminuje liczbę powstających zaskórników.

Skutecznymi w leczeniu trądziku kosmetykami mogą okazać się takie specyfiki jak: Acnezine, Trioxil, Revitol Spot Gel czy Hydroviton.CR. Wszystkie te preparaty „zawojowały” na rynku amerykańskim, a teraz dostępne są także i w Polsce. Zawierają one w swoim składzie różnorodne substancje, które pomagają w leczeniu trądziku.

Warto wspomnieć o Acnezine – preparacie, który składa się z kapsułek oraz kremu, dzięki czemu jego skuteczność jest podwojona. Krem działa na zewnątrz – miejscowo, natomiast kapsułki celują w trądzik od środka. Zawierają szereg witamin, które uzupełniają naszą dietę w substancje niezbędne do zdrowego wyglądu skóry.

Podsumowanie

Jeśli ktoś zastanawia się czy lepiej leczyć trądzik domowymi sposobami, czy też sięgnąć po specjalistyczne kosmetyki, mogę doradzić, że lepiej wybrać ten drugi sposób. Farmaceuci wiedzą co czynią, dlatego ich preparaty mogą okazać się znacznie skuteczniejsze i bezpieczniejsze aniżeli domowe sposoby na trądzik. Czasami warto wydać nieco więcej pieniędzy i cieszyć się zdrowo wyglądającą cerą.

5,0 k

Zabieg oczyszczania twarzy najlepiej i najbezpieczniej jest wykonywać u doświadczonej kosmetyczki. Da nam to pewność, iż nie będziemy narażeni na stany zapalne lub inne nieprzyjemne skutki nieprawidłowego, bądź niehigienicznego wykonania tego zabiegu. Nie każdego stać jednak na częste wizyty u kosmetyczki.

Choć nie poleca się samodzielnego oczyszczania twarzy, to można to zrobić samodzielnie, w sposób jak najmniej szkodliwy dla skóry.

Oczyszczanie twarzy krok po kroku:

1. Zrób bardzo dokładny demakijaż. Najlepiej mleczkiem, bo dokładnie rozpuści brud i resztki kosmetyków.
2. Umyj twarz. Zastosuj głęboko oczyszczający płyn przeznaczony do cery trądzikowej
3. Zwilż twarz wodą i nałóż kosmetyk peelingujący. Masuj skórę przez 3 minuty.
4. Przygotuj płaska miskę i nalej do niej wrzącej wody lub gorącego naparu. Para wodna otwiera pory, pobudzając jednocześnie krążenie, co niesie za sobą wydalenie toksyn i nadmiaru tłuszczu, który jest wytwarzany przez skórę. Do gorącej wody dodać należy garść ziół. W przypadku oczyszczania najodpowiedniejszy jest tymianek pospolity, który zniweluje wągry i zaleczy wypryski. W takich przypadkach podobne działanie wykazuje mięta pieprzowa. Ściąga ona rozszerzone pory, a ponadto ożywia skórę i przywraca jej zdrowy koloryt.
5. Pochyl nad nią twarz i nakryj głowę ręcznikiem. Gdy skóra będzie już rozmiękczona, delikatnie usuń zaskórniki. Pamiętać jednak należy, żeby zachować dużą higienę rąk. Usuwamy zalegającą treść poprzez ucisk palcami. Palce owijamy w chusteczki higieniczne. Nie należy usuwać zmian ropnych, gdyż może to przyczynić się do powstania większych zmian zapalnych.
6. Nałóż maseczkę. Do cery tłustej najlepsza będzie na bazie glinki, a do suchej nawilżająca z aloesem. Można ją również przygotować samodzielnie, np. łyżkę siemienia zalać szklanką wody i ugotować na gęstą papkę, ostudzić do temp. pokojowej, nałożyć na twarz zwilżoną w toniku gazę, na gazę nałożyć papkę, zdjąć po ok. 20 minutach. Maseczka ta zmiękcza naskórek, wygładza, uelastycznia, łagodzi podrażnienia. Warto też zrobi kompres z rumianku, który doskonale łagodzi zaczerwienienia i podrażnienia.
7. Zmyj maseczkę, spryskaj twarz zimną wodą w celu zamknięcia porów
8. Przetrzyj skórę tonikiem. Wklep krem nawilżający (zimą powinien być to koniecznie krem chroniący przed mrozem a latem z wysokimi filtrami UVA i UVB).